Σημειωματάριο

ΟΙ ΚΥΡΙΑΚΕΣ ΤΗΣ ΜΕΓ. ΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ - 1η ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

Κάθε Κυριακή της Μ. Σαρακοστής έχει δύο θέματα, δύο νοήματα. Από το ένα μέρος η κάθε Κυριακή αποτελεί μέρος μιας συνέχειας στην οποία αποκαλύπτεται ο ρυθμός και η πνευματική <<διαλεκτική>> της Μ. Σαρακοστής. Από το άλλο μέρος, σύμφωνα με την πορεία της ιστορικής εξέλιξης της Εκκλησίας, σχεδόν κάθε Κυριακή της Σαρακοστής απόκτησε ένα δεύτερο θέμα.
Ετσι την Α΄ Κυριακή των Νηστειών η Εκκλησία γιορτάζει τον θρίαμβο της Ορθοδοξίας.

Α΄ ΚΥΡΙΑΚΗ ΝΗΣΤΕΙΩΝ - ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

Λέγεται Κυριακή της Ορθοδοξίας, γιατί γιορτάζουμε την αναστήλωση των αγίων Εικόνων και τον θρίαμβο της Ορθοδόξου Πίστεως κατά της φοβερής αιρέσεως των Εικονομάχων, των αιρετικών δηλαδή εκείνων που δεν εδέχοντο να τιμούν τις άγιες Εικόνες. Το <<Ωρολόγιο>> της Εκκλησίας γράφει: Για εκατό και πλέον χρόνια διαταράχθηκε η Εκκλησία με διωγμούς από κακοδόξους εικονομάχους. Πρώτος υπήρξε ο αυτοκράτορας Λέων ο Ίσαυρος και τελευταίος ο Θεόφιλος, ανδρας της αγίας Θεοδώρας, η οποία μετά το θάνατο του συζύγου της ανέλαβε την εξουσία και στερέωσε πάλι την Ορθοδοξία μαζί με τον Πατριάρχη Μεθόδιο. Η Βασίλισσα Θεοδώρα διακήρυξε δημόσια ότι ασπαζόμεθα τις Εικόνες, όχι λατρευτικά, ούτε ως Θεούς, αλλά ως εικόνες των αρχετύπων. Την πρώτη Κυριακή των νηστειών το έτος 843, η Θεοδώρα μαζί με το γιό της αυτοκράτωρα Μιχαήλ, λιτάνευσαν και ανεστήλωσαν τις άγιες εικόνες μαζί με τον κλήρο και το λαό. Από τότε εορτάζουμε κάθε χρόνο την ανάμνηση αυτού του γεγονότος γιατί καθωρίσθηκε οριστικά ότι δεν λατρεύουμε τις Εικόνες, αλλά τιμούμε και δοξάζουμε όλους τους Αγίους που εικονίζουν και λατρεύουμε μόνο τον εν Τριάδι Θεό. Τον Πατέρα, τον Υιό και το Άγιο Πνεύμα και κανένα άλλο είτε Άγιο είτε Άγγελο.
____________________
Υπάρχουν, είναι δυνατόν να υπάρχουν θαυματουργές Εικόνες;
Πολλοί Όρθόδοξοι Θεολόγοι αποδίδουν τα θαύματα μερικών Εικόνων όχι στις ίδιες Εικόνες, αλλά στη πίστη των ανθρώπων που προσεύχονται ενώπιόν των. Ότι η πίστη θαυματουργεί και η θερμή προσευχή, είτε μπροστά στις Εικόνες είτε όχι, αυτό είναι έξω από κάθε αμφιβολία. Αυτό όμως δεν είναι λόγος να αρνηθούμε ότι μερικές Εικόνες μπορούν να έχουν και οι ίδιες, θαυματουργική χάρη. Δεν είναι παράδοξο, αλλά πολύ φυσικό. Το Ευαγγέλιο αναφέρει ότι οι Απόστολοι θαυματουργούσαν όχι μόνο με τα χέρια τους, αλλά στο πέρασμά τους ακόμη και η σκιά τους! (Πραξ.ε΄,12-14). Ακόμα τα μανδήλια του Αποστόλου Παύλου, ριπτόμενα πάνω στους ασθενείς ή δαιμονισμένους, τους θεράπευαν! (Πραξ. ιθ΄, 12).
Ώστε όχι μόνο οι ίδιοι Απόστολοι είχαν θαυματουργικό χάρισμα, αλλά και αυτά τα αντικείμενα της προσωπικής τους χρήσεως. Η χάρις από το Θεό έφθανε μέχρι τα μανδήλια τους. Τι το παράδοξο λοιπόν να ευλογήσει ο Θεός ανθρώπους βαθειάς ταπεινώσεως, νηστείας, προσευχής τους ίδιους να θαυματουργούν ή και τα έργα αυτών, τις Εικόνες;

Πηγή: http://www.monipetraki.g
(Περίοδος Τριωδίου, Αρχ/της Επιφάνιος Ι. Θεοδωρόπουλος)

ΕΘΙΜΑ ΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ
 
Σα  Σαρακοστή  ορίζεται το διάστημα των σαράντα  ημερών που  αρχίζει από την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει  την  Κυριακή  των  Βαΐων. Για  τους  παλαιότερους  ήταν  ημέρες  αυστηρής  νηστείας. Είναι  παρήγορο  το  γεγονός  ότι  και  στις  ημέρες  μας  τηρείται  από  κάποιους  η  νηστεία  των  σαράντα  ημερών. Κατά  τη  διάρκεια  της  Σαρακοστής  οι  νοικοκυρές καθάριζαν και  ασβέστωναν  τα σπίτια  και  έκαναν  διάφορες  προετοιμασίες  για  το  Πάσχα.
 
ΕΘΙΜΑ ΛΑΖΑΡΟΣΑΒΒΑΤΟΥ-ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΒΑΪΩΝ
 
Ενδιαφέρον  παρουσιάζουν  και  τα  έθιμα  του  Λαζαροσάββατου καθώς  και  της  Κυριακής  των  Βαΐων στους  Προμάχους  και  τη Σωσάνδρα, μια και οι μέρες  αυτές αποτελούν προανάκρουσμα της Λαμπρής.
Το Σάββατο του Λαζάρου είναι ένα «νεκρολατρευτικό πανηγύρι» για τον ελληνικό λαό, καθώς και για όλους  τους Χριστιανούς, γιατί φέρνει στη μνήμη τους  την Ανάσταση του Λαζάρου, του φίλου του Χριστού. Χαρακτηριστικά είναι τα κάλαντα που τραγουδούσαν για το Λάζαρο οι χωρικοί, ανήμποροι να συμφιλιωθούν με την ιδέα του θανάτου:
 
«Σήκω Λάζαρε και μην κοιμάσαι».
 
Την ημέρα αυτή ήταν έντονη η ανάμνηση των «οικείων νεκρών» στον κάθε χριστιανό, μια ανάμνηση που δικαιολογούσε την επίσκεψη στα νεκροταφεία.
Το πρωί της Κυριακής των Βαΐων, ημέρα λήξης της Σαρακοστής, οι κάτοικοι των Προμάχων πήγαιναν στην εκκλησία με κλαδιά ελιάς ή δάφνης, τα οποία ευλογούσε ο παπάς και στη συνέχεια τα μοίραζε στους πιστούς. Το έθιμο, που ευτυχώς επιβιώνει μέχρι τις μέρες μας, θυμίζει την υποδοχή του Χριστού με κλαδιά βάγιας, από το λαό των Ιεροσολύμων.
Στη Σωσάνδρα το Σάββατο του Λαζάρου οι γυναίκες πήγαιναν στην εκκλησία με λουλούδια. Αυτά τα μοίραζε ο παπάς την Κυριακή των Βαΐων στους παραβρισκόμενους.
Τα κορίτσια καλοντυμένα και κρατώντας καλάθια γυρνούσαν στα σπίτια και επειδή η Εκκλησία τη μέρα αυτή επιτρέπει το ψάρι, τραγουδούσαν τα παρακάτω  κάλαντα:
 
«Βάγια, βάγια των βαγιών,
 
τρώνε ψάρι και κολιό,
 
και την άλλη Κυριακή
 
τρώνε το ψημένο αρνί».
 
 
  Στη Σωσάνδρα τα κορίτσια μάζευαν στα καλάθια αλεύρι, ψάρια και κρεμμύδια, τα οποία πήγαιναν σε μια χήρα να τα μαγειρέψει. Επειδή το σπίτι της χήρας ήταν καθαρό, της έψελναν ευχές. Γύριζαν μετά το χωριό και μάζευαν, τώρα πια, αυγά για το Πάσχα. Στο μεταξύ η χήρα ζύμωνε το ψωμί και τηγάνιζε τα ψάρια που θα έτρωγαν το μεσημέρι οι κοπέλες.
 
ΕΘΙΜΑ  ΜΕΓΑΛΗΣ  ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ-ΠΑΣΧΑ

Ημέρες  πένθους  για  τα  πάθη  του  Χριστού  είναι  για  τους  Χριστιανούς  οι  ημέρες  της  μεγάλης  Εβδομάδας, της  «Εβδομάδας  των  Παθών». Παλαιότερα  μάλιστα  ακόμη  και  από  τις  καθημερινές  εκδηλώσεις  των  Προμαχιωτών  και  των  κατοίκων  της  Σωσάνδρας  απουσίαζε  κάθε  νότα  χαράς. Οι  άνθρωποι  νήστευαν  και  απέφευγαν  να κάνουν  πολλές  δουλειές. Το  ασβέστωμα  του  σπιτιού  φρόντιζαν  να  γίνεται  πριν  τη Μεγάλη  Εβδομάδα.
Το  βράδυ  της  Μεγάλης  Δευτέρας  εκκλησιάζονταν   με  ευλάβεια  οι  πιστοί, ενώ  το  βράδυ  της  Μεγάλης  Τρίτης, που  ψέλνονταν  ο  «Νυμφίος», ακούγονταν  και  το  συγκινητικό τροπάριο  της  Κασσιανής, ένα  από  τα  δημοφιλέστερα και  από  τα μεταγλωττισμένα  στις  περισσότερες  γλώσσες  τροπάρια  της  Βυζαντινής  Υμνογραφίας. Το  πρωί της Μεγάλης Τετάρτης πολλοί  μεταλάμβαναν. Μέχρι  το  βράδυ      πιστοί  και από τα δύο  χωριά  νήστευαν  ακόμη  και  από  ψωμί  και  από   νερό. Μόνο  όταν  άκουγαν  την  καμπάνα  έτρωγαν  κάτι  και  πήγαιναν  στην  Εκκλησία.
Στους  Προμάχους  οι  περισσότερες  νοικοκυρές  -τουλάχιστον  πιο  παλιά- έβαφαν  τα  αυγά  τη  Μεγάλη  Τετάρτη, οπότε  έψηναν και  τα  τσουρέκια. Το  τσουρέκι  καθιερώθηκε σαν  εξέλιξη  του πασχαλινού  ψωμιού που  έφτιαχναν  παλιότερα. Κάποιες    άφηναν  αυτές  τις  δουλειές  για  το  πρωί  της  Μεγάλης  Παρασκευής ενώ  στη  Σωσάνδρα  έβαφαν  και  βάφουν  τα  αυγά  το πρωί  της  Μεγάλης  Πέμπτης.
Αξιοσημείωτο  είναι  ότι  το  αυγό  και  στα  χριστιανικά  χρόνια  συμβολίζει  την  «ανανέωση  της  ζωής», ενώ  το κόκκινο  χρώμα  τους, χαρούμενο  και  ξορκιστικό  συγχρόνως, οφείλεται  στο  αίμα  του  «εβραϊκού  προβάτου» ή  στο  αίμα  του  Χριστού. Οι  οικογένειες  που  πενθούσαν  δεν  έβαφαν  αυγά, ενώ κάποιοι τα  έβαφαν με  φλούδες  από κρεμμύδι.
Τα  «Δώδεκα  Ευαγγέλια» άκουγαν  ευλαβικά  το  βράδυ  της  Μεγάλης  Πέμπτης  οι  χωρικοί. Στη  συνέχεια  διανυκτέρευαν  στην  εκκλησία κάποιες  μαυροφορεμένες  γυναίκες. Αυτές  έλεγαν  μοιρολόγια  για  το Χριστό  και  άφηναν  κάποιο  ρούχο  ή  κόσμημα κοντά  σε  μια  εικόνα,  για  να  «αγιαστεί». Το  πρωί  το  φορούσαν  πάλι. Αυτό  συνηθίζεται  και  σήμερα  σε  διάφορα  μέρη  της  Ελλάδας.
Το  πρωί  της  Μεγάλης  Παρασκευής  οι  γυναίκες  στόλιζαν  τον  Επιτάφιο. Οι πιστοί  μέχρι  το  απόγευμα  Τον  προσκυνούσαν  και  τοποθετούσε  ο   καθένας  πάνω  του  «ό,τι  είχε  ευχαρίστηση», ένα  κόκκινο αυγό, ένα  ζευγάρι  κάλτσες  ή  χρήματα. Επειδή  πρόκειται  για  την  πιο  ιερή  μέρα  της  εβδομάδας  αυτής, σταματούσε  κάθε  δουλειά  μέσα  στο  σπίτι, όπως  το  πλύσιμο, το  ράψιμο, το  κέντημα. Μια και το  πένθος  της  ημέρας  ήταν βαρύ    οι  γυναίκες  δε  μαγείρευαν  αυτό  το  μεσημέρι.
Σαν  αναπαράσταση  της  κηδείας  του  Χριστού, γινόταν  το βράδυ  η  περιφορά  του  Επιταφίου  στους  δρόμους  του  κάθε  χωριού. Η  πένθιμη  ατμόσφαιρα  της  ημέρας  δικαιολογούσε  και  τη  θύμηση  των  νεκρών καθώς  και  την  επίσκεψη  στα  νεκροταφεία. Το  εγκώμιο της  Παναγίας  προς  το  Χριστό «ώ  γλυκύ  μου  έαρ...», που  ακουγόταν  το  βράδυ  αυτό, συγκινούσε  βαθύτατα, καθώς  παραπέμπει  στο  μοιρολόι κάθε  χαροκαμένης  μάνας. Μαυροφορεμένες  κοπέλες, που  θυμίζουν  τις  «Μυροφόρες»  του  Χριστού, «έραιναν» τον  επιτάφιο  με  ροδοπέταλα από  το  ψάθινο  καλάθι  τους. Όσοι  επέστρεφαν  από  την  εκκλησία  έπαιρναν  κάποιο λουλούδι, αφού  περνούσαν  κάτω  από  τον  επιτάφιο.
Οι  νοικοκυρές  ετοίμαζαν  τη  μαγειρίτσα  το  πρωί  του Μεγάλου  Σαββάτου  και  οι  άνδρες  έσφαζαν  το  αρνί που  θα  σούβλιζαν  την  Κυριακή.
Λίγο  πριν  τα  μεσάνυχτα  πήγαιναν οι άνθρωποι στην  Εκκλησία. Το  «ιερό  φως» έπαιρνε  καθένας  από  τη  λαμπάδα  αυτού  που  νόμιζε  ότι  θα  του  φέρει  τύχη. Ήταν  η  νύχτα  της  Ανάστασης  του  Χριστού. «Χριστός  Ανέστη», έψελνε  ο  ιερέας  και  αυτό  το  χαρμόσυνο  μήνυμα  έφερνε  χαρά, αγάπη και  συμφιλίωση. Οι  άνθρωποι  αντάλλαζαν  ευχές  και  φιλιά  και  τσούγκριζαν  αυγά. Το αυγό του τυχερού έμενε στο εικονοστάσι μέχρι το επόμενο Πάσχα.
Κάθε  οικογένεια  φρόντιζε  να «σταυρώσει» με  το  άγιο  φως  μιας  λαμπάδας  την  εξώπορτα  του  σπιτιού  της  τρεις  φορές  και  να  ανάψει  το  καντήλι. Έπειτα  έτρωγε  όλη  η  οικογένεια  τη  μαγειρίτσα  μετά  τη  νηστεία  που  είχε  προηγηθεί.  Το πρωί  της  Κυριακής  εκκλησιάζονταν  οι  Χριστιανοί  και  κάποιοι  μεταλάμβαναν. Το  αρνί  το  σούβλιζαν  σε  ατμόσφαιρα  έντονης  χαράς. «Λαμπρή  εορτή  και  πανήγυρις»  λέγονταν  από  το λαό  η  ημέρα  του  Πάσχα  και  γι' αυτό  έχει  καθιερωθεί  να  λέγεται  «Λαμπρή». Ακολουθούσε  το  πλούσιο  γεύμα, που  συνοδεύονταν  από  κρασί  ή  τσίπουρο.
Κάποιες  γιαγιάδες  Προμαχιώτισσες  θυμούνται  ότι  πολλοί  παντρεμένοι  φορούσαν  τα  ρούχα  του  γάμου  τους  και  οι  ελεύθεροι  ρούχα  με  κυρίαρχο  το  άσπρο  χρώμα, επειδή  όλα  ήταν γιορτινά. Το  βράδυ  χόρευαν  στην  πλατεία  των  χωριών.
Ανανεωμένοι  από  τις  γιορτές  του  Πάσχα,  οι  χωρικοί  επιδίδονταν  με  περισσότερη  δύναμη και μεράκι στη  βιοπάλη. Παρήγορο  είναι  ότι  τα  περισσότερα  πασχαλινά  έθιμα  εξακολουθούν  να  τηρούνται  τόσο  στη  Σωσάνδρα  όσο  και  στους  Προμάχους.  

Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου

 

«Σήμερον της σωτηρίας ημών το κεφάλαιον, και του απ' αιώνος Μυστηρίου η φανέρωσις. Ο Υιός του Θεού Υιός της Παρθένου γίνεται, και Γαβριήλ την χάριν ευαγγελίζεται. Διό και ημείς συν αυτώ τη Θεοτόκω βοήσωμενΩ Χαίρε Κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σου.»

Το ως άνω απολυτίκιο της εορτής του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, που εορτάζουμε την 25^η του μηνός Μαρτίου, ψαλλόμενο στους ιερούς μας ναούς, γίνεται η αφορμή για να επικεντρώσουμε τη σκέψη μας σε δύο κυρίως γεγονότα. Αφ' ενός τη σπουδαιότητα του παμμεγίστου μυστηρίου της σαρκώσεως του Υιού και Λόγου του Θεού για την ανθρωπότητα. Αφ' ετέρου τη σπουδαιότητα του προσώπου της Υπεραγίας Θεοτόκου και αειπαρθένου Μαρίας, διά της οποίας έλαβε σάρκα ο Υιός του Θεού.

Ανατρέχοντας στο συναξάρι της 25^ης Μαρτίου διαβάζουμε ότι ο φιλάνθρωπος και ελεήμων Θεός, αυτός που πάντα φροντίζει για το ανθρώπινο γένος ως φιλόστοργος πατέρας, βλέποντας το δημιούργημά Του τυραννούμενο από το διάβολο και ευρισκόμενο στην ειδωλολατρεία, θέλει να το λυτρώσει. Προς τούτο πρέπει να στείλει τον Υιό Του τον μονογενή για να εξαγοράσει το ανθρώπινο γένος από τα χέρια του διαβόλου. Στέλνει όταν έρχεται ο κατάλληλος καιρός τον αρχάγγελο Γαβριήλ να εκτελέσει το Μυστήριο της Θείας Οικονομίας προετοιμάζοντας την Αγία Παρθένο ως πανάξια τέτοιου κάλλους και ευλογημένη από το Άγιο Πνεύμα. Φθάνει ο άγγελος στην πόλη Ναζαρέτ και της λέγει: «Χαίρε Κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σου». Αυτή εταράχθη πολύ από την επίσκεψη αυτή. Έπειτα ο αρχάγγελος της λέγει ότι θα συλλάβει και θα γεννήσει Υιόν, που θα τον ονομάσει Ιησού. Και αναρωτιέται η Μαριάμ πώς θα γίνει αυτό αφού δεν έχει ουδεμία σχέση με άνδρα. Λαμβάνει την απάντηση ότι «Πνεύμα Άγιον επελεύσεται επί σε και δύναμις Υψίστου επισκιάσει σοι». Εκείνη δείχνωντας τέλεια υπακοή προς το θέλημα του Θεού απαντάει: «ιδού η δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατά το ρήμα σου». Και ευθύς, άμα τω λόγω, υπερφυώς συλλαμβάνει τον Υιό και Λόγον του Θεού.

 

Άρχεται λοιπόν το μέγα σχέδιο της Οικονομίας του Θεού διά της Θεοτόκου. Από τη Θεοτόκο ξεκινάει «της σωτηρίας ημών το κεφάλαιον». Στο πρόσωπο της Υπεραγίας Θεοτόκου εκπληρώνεται η προφητεία του Ησαΐου: «ιδού, η Παρθένος θα συλλάβει και θα γεννήσει Υιό και θα καλέσουν το όνομά Του Εμμανουήλ, το οποίο ερμηνεύεται, ο Θεός είναι μαζί μας». Από επιτυχία εστέφθη και το σχέδιο του Θεού, που ήταν η παραπλάνηση του διαβόλου, καθώς ο τελευταίος δεν ήθελε να υπάρξει παρθένος γυναίκα, ώστε να μη βρεθεί μητέρα του Μεσσία. Η μνηστεία της Παρθένου Μαρίας παραπλάνησε τον διάβολο, γιατί πίστευε ότι ούτε και αυτή πρόκειται να παραμείνει πλέον παρθένος, αφού μνηστεύθηκε.

Έρχεται η εποχή κατά την οποία ο ουρανός ελεεί τη γη. Ο Θεός σπλαχνίζεται τους ανθρώπους. Μήνυμα Ευαγγελισμού κομίζει ο αρχάγγελος Γαβριήλ. Η Παναγία γίνεται η γέφυρα για να έλθη στη γη ο Θεός ως θεάνθρωπος μεταξύ των ανθρώπων. «Αυτός γαρ σώσει τον λαόν αυτού από των αμαρτιών αυτών». Θα ελευθερώσει τον άνθρωπο από το κακό και τις συνέπειές του. Ο άγιος Γρηγόριος ο Νύσσης λέει για το μέγα μυστήριο της ενανθρωπήσεως: «Υιός γαρ Θεού και Θεός προ αιώνων υπάρχων, Υιός γυναικός αγίας κατηξίωσεν γενέσθαι και ο αόρατος οράται και ο πλούσιος δι' ημάς πτωχεύει και ο απαθής και αθάνατος πάσχει ως άνθρωπος. Ηνώθη σώματι και ουκ ηλλοιώθη πνεύματι. Εις θνητόν σώμα κεχώρηκεν ο αχώρητος, ίνα αυτό ποιήση αθάνατον συνεξαθανατήσαν αυτόν τη θεότητι.» Αγάλλεται η ανθρωπότητα, διότι ήλθε εκείνος που θα λύσει του Αδάμ την παράβαση και θα τον ελευθερώση από τις τραγικές συνέπειές της.

Όπως προελέχθη, παμμέγιστη είναι η συμβολή της Παναγίας στο Μυστήριο της Θείας ενανθρωπήσεως. Η γλυκυτάτη Παναγία μας γίνεται συναίτιος της παγκόσμιας απολύτρωσης και του αγιασμού, έμψυχος παράδεισος που γέννησε τον Χριστό και τροφοδοτεί με την Χάρη της όλη την Εκκλησία. Η Παναγία, ως δεύτερη Εύα, διά της υπακοής της στο θέλημα του Θεού, καταργεί την ανυπακοή της πρώτης Εύας στη Θεία Εντολή. Η Εύα δέχθηκε τους λόγους του όφεως και εξέπεσε, συμπαρασύροντας όλο το ανθρώπινο γένος. Η Παναγία δέχεται και υπακούει το Θείο πρόσταγμα και ανυψώνει την ανθρώπινη φύση. Γίνεται συναίτιος της Θείας ενανθρωπήσεως μαζί με τον ίδιο τον Θεό!

Και γίνονται αφορμή όλα τα παραπάνω για να διακρίνουμε τον ρόλο της γυναίκας, τη λειτουργική υπεροχή της στη ζωή και διδασκαλία της Εκκλησίας, καθώς και την πρόταξή της στην σωτηρία του ανθρώπου και τη συντριβή του διαβόλου. Γίνεται λόγος στη Γένεση για «σπέρμα» της Εύας που θα συντρίψει τον διάβολο. Η Εύα έλαβε το πρωτευαγγέλιο της σωτηρίας και η Παναγία δέχθηκε τον Ευαγγελισμό της Θείας ενανθρωπήσεως. Η γυναίκα λοιπόν που πρωτοστάτησε στην πτώση, πρωτοστατεί και στην ανόρθωση του ανθρώπου. Ο άνδρας συμπαρασύρεται στην πτώση και συμπορεύεται στην ανόρθωση. Ο πρώτος ρόλος δε βρίσκεται σε αυτόν αλλά στη γυναίκα. Η Παρθένος λοιπόν δανείζει στον Θεό την ανθρώπινη φύση, που γίνεται η απαρχή της Καινής Κτίσεως. Από την άποψη αυτή η Παναγία είναι «μετά τον πρώτον Ιεράρχην Χριστόν, έτερος Ιεράρχης» όπως αναφέρει στον λόγο του ο Θεοφάνης Νικαίας.

Χρήζει προσοχής, ακόμη, το γεγονός ότι η Παναγία δέχθηκε χωρίς φόβο το θέλημα του Θεού, αλλά ελευθέρα τη βουλήσει. Ο αρχάγγελος προτάσσει προς αυτήν λόγους καθησυχαστικούς: «μη φοβού Μαριάμ». Η Παρθένος με ήρεμη καρδία δέχεται την θεία εντολή χωρίς ταραχή και φόβο και με πλήρη ελευθερία αποδέχεται αυτή. Λαμβάνοντας γνώση όλων των παραπάνω, δεν είναι δύσκολο να κατανοήσει οποιοσδήποτε γιατί η αγία μας Εκκλησία αποδίδει τόσο μεγάλη τιμή στην Υπεραγία Θεοτόκο. Άπαντες οι Άγιοι Πατέρες έχουν θεολογήσει, περί της Θεοτόκου, και έχουν εγκωμιάσει αυτήν, η οποία είναι «η γέφυρα η μετάγουσα τους εκ γης προς ουρανόν».

Όσον αφορά δε σε κάποιες δογματικού περιεχομένου αλήθειες, πρέπει να αναφερθεί ότι η Παναγία, απαλλάσεται από το προπατορικό αμάρτημα στον Ευαγγελισμό της. Επίσης πρέπει να προστεθεί, ότι η Παναγία ήταν Παρθένος προ της Θείας συλλήψεως, εξακολούθησε να είναι κατά τη διάρκεια της Θεοφόρου κυήσεως, και παρέμεινε και μετά αυτής και ως τέλους Παρθένος. Περί των άνω θεμάτων, πλείστες όσες είναι οι κακοδοξίες που υιοθέτησαν έτερα δόγματα.

Άξια αναφοράς και η πολύ πλούσια εικονογράφηση από μεγάλους αγιογράφους της Εκκλησίας μας του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Μεγάλης σπουδαιότητος εικόνες έγιναν εξ' αφορμής του Ευαγγελισμού, τόσο από καλλιτεχνικής, όσο και από θεολογικής απόψεως, αφού οι εικόνες του Ευαγγελισμού, βρίθουν θεολογικής σημασίας συμβολισμών. Απροσμέτρητα και τα μοναστήρια, τα προσκυνήματα, οι Ιεροί Ναοί που είναι αφιερωμένα στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου. Όλα αυτά στην προσπάθειά μας να αποδώσουμε τη μέγιστη τιμή στο Υπεράγιο πρόσωπο της Αειπαρθένου Μαρίας. Εκστατικώς στεκόμενοι απέναντί της, βοώμεν το «Χαίρε Κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σου».